Kerststol
Kerststol mag tijdens de feestdagen eigenlijk niet ontbreken. Dit geliefde Nederlandse kerstbrood wordt gevuld met zoete rozijnen, friszure cranberries en geroosterde hazelnoten, met in het midden een zachte kern van marsepein. Een royale laag poedersuiker maakt het helemaal af. Heerlijk bij het ontbijt, bij een kop koffie of thee, of om cadeau te geven tijdens de feestdagen.
Ingrediënten
| 250 ml | |
|
Droge gist
|
7 g |
|
Suiker
|
75 g |
|
Ei
|
1 |
|
Bakmeel
|
500 g |
|
Zout
|
1 tl |
|
Sinaasappel, rasp
|
1 |
|
Boter, zacht
|
100 g |
|
Rozijnen
|
150 g |
|
Gedroogde cranberry's
|
100 g |
|
Gekonfijte sinaasappelschillen, gehakt
|
50 g |
|
Geroosterde hazelnoten, gehakt
|
75 g |
|
Marsepein
|
250 g |
|
Ei, geklopt, om te bestrijken
|
1 |
|
Boter, gesmolten
|
40 g |
|
Poedersuiker, om te bestuiven
|
50 g |
Bereidingswijze
Laat de geweekte rozijnen en cranberries een paar minuten in een zeef liggen en dep ze dan droog met keukenpapier. Het fruit moet mals aanvoelen, maar niet nat. Te veel vocht maakt het deeg plakkerig en moeilijker om mee te werken, en kan de kruimel rond het fruit compact en vochtig maken.
Ga voor een temperatuur van ongeveer 28-30 °C. Heb je geen thermometer? Druppel dan een paar druppels op de binnenkant van je pols. De melk moet aangenaam warm aanvoelen, niet heet. Melk boven de 50 °C kan de gist doden, terwijl te koude melk het rijzen vertraagt.
Controleer de kerststol na ongeveer 40 minuten baktijd. Als de bovenkant al donker is, dek hem dan losjes af met een stuk aluminiumfolie voor de rest van de baktijd. De folie beschermt het oppervlak tegen directe hitte, zodat de korst goudbruin blijft terwijl de binnenkant gaar wordt.
Vragen over kerststol
Hieronder beantwoorden we de meestgestelde vragen over kerststol, zoals wat het precies is, hoe je het fruit gelijkmatig door het deeg verdeelt en hoe je de stol het beste bewaart.
Wat is kerststol?
Kerststol is een Nederlands kerstbrood gemaakt van een zoet gistdeeg met melk, ei en boter. Het deeg is gevuld met gedroogd fruit, sukade en noten, en gewikkeld om een rolletje marsepein of amandelspijs. Na het bakken wordt het brood bestreken met gesmolten boter en bestrooid met poedersuiker. Kerststol is nauw verwant aan de Duitse stollen, een compact vruchtenbrood.
Hoe smaakt kerststol?
Kerststol heeft een boterachtige smaak met fruitige tonen van rozijnen en veenbessen, een frisse hint van sinaasappel en een knapperige bite van geroosterde hazelnoten. De marsepeinen kern voegt een smeuïge, amandelzoete bite toe aan elke plak. Ondanks de poedersuiker erop is het brood zelf niet overdreven zoet.
Hoe zorg ik ervoor dat de vruchten gelijkmatig verdeeld blijven in de kerststol?
Werk de vruchten en noten er met de hand doorheen. De deeghaak heeft de neiging om het zachte fruit te pletten en de hazelnoten te breken, wat het deeg kan doen verkleuren en de vulling ongelijkmatig kan maken. Door het mengsel eerst over de hele rechthoek te verdelen, worden de vruchten en noten gelijkmatig door het deeg verspreid.
Hoe bewaar ik een kerststol?
Zodra de kerststol volledig is afgekoeld, wikkel je hem strak in folie of bewaar je hem in een luchtdichte verpakking. Hij blijft maximaal 1 week goed op een koele, droge plaats. De kerststol kan ook worden ingevroren om hem langer te bewaren. Vries het brood heel of in plakjes in voor maximaal 3 maanden, en laat het daarna op kamertemperatuur ontdooien. De poedersuiker heeft de neiging om tijdens het ontdooien in de korst te smelten, dus bestuif het brood voor het serveren opnieuw.
Voedingswaarde
Energie-inhoud:
5865 Kcal
| vezels | 53,5 gram vezels |
| eiwit | 105,9 gram eiwit |
| vet | 250 gram vet |
| koolhydraten | 793,5 gram koolhydraten |
Geniet van zelfgemaakte kerststol tijdens de feestdagen
Stel je de geur voor van versgebakken kerststol die tijdens de feestdagen door je huis zweeft. De meeste tijd gaat zitten in het laten rijzen van het deeg, waardoor je je handen vrij hebt voor andere dingen. Het brood komt goudbruin uit de oven met een zachte kruim vol vruchten en noten. Binnenin zit een heerlijke marsepeinen kern verborgen die door het hele brood loopt. Een laagje gesmolten boter en een sneeuwwitte laag poedersuiker maken het helemaal af.
Serveer de kerststol in royale plakken bij een kop koffie of thee, of zet hem op tafel tijdens een uitgebreid ontbijt of brunch. Ook bij een bezoek van vrienden of familie komt hij goed tot zijn recht, samen met andere feestelijke lekkernijen zoals gemberkoek en glühwein. Omdat een kerststol meerdere dagen goed blijft, kun je er nog lang van genieten, van het ontbijt tot een gezellig koffiemoment.
Vol met gedroogd fruit en geroosterde hazelnoten
Elke plak zit boordevol vruchten en noten. Rozijnen zorgen voor een zachte zoetheid, terwijl cranberry's een frisse, lichtzure smaak toevoegen. Door ze kort in water te weken zwellen ze op en blijven ze sappig tijdens het bakken. De gekonfijte sinaasappelschil voegt een lichtzoete citrussmaak toe die mooi aansluit bij de sinaasappelrasp in het deeg. Gehakte geroosterde hazelnoten zorgen voor een knapperige bite en vormen een mooi contrast met de zachte kruim.
Zoete marsepein in een boterachtig deeg
De rol marsepein is wat een kerststol onderscheidt van de meeste andere vruchtenbroden. Tijdens het bakken wordt de marsepein zacht, waardoor door het hele brood een smeuïge, zoete kern ontstaat. Door met een deegroller stevig op het deeg naast de marsepein te drukken, ontstaat de karakteristieke inkeping bovenop en blijft de vulling mooi op zijn plaats. Het deeg zelf, op smaak gebracht met verse sinaasappelrasp, krijgt een zachte, luchtige structuur en een boterachtige smaak die mooi in balans is met de zoetheid van de marsepein.
Een Nederlands kerstbrood met Duitse wortels
Vruchtenbrood hoort voor veel Nederlanders bij de kerstperiode. De oorsprong ligt echter in Duitsland, waar stollen al sinds de 14e eeuw wordt gebakken. In de loop der tijd werd het brood ook in Nederland populair. Veel Nederlandse bakkers vullen hun stol met amandelspijs, terwijl marsepein buiten Nederland vaker verkrijgbaar is en een prima alternatief vormt voor thuisbakkers.
Experimenteer met het recept
Ons recept voor kerststol biedt volop ruimte voor kleine aanpassingen. Vervang de gedroogde cranberry's door gehakte gedroogde abrikozen, of vervang een deel van de rozijnen door gehakte gedroogde vijgen voor een diepere zoetheid. Gebruik in plaats van hazelnoten pistachenoten voor een zoetere, delicatere smaak, of amandelen voor een mildere smaak die goed past bij de marsepein.
Voeg voor een kruidig aroma een beetje kaneel of kardemom toe aan de bloem voordat je gaat kneden. Als je voor een extra luxe touch wilt gaan, sla dan de poedersuiker over en besprenkel het afgekoelde brood in plaats daarvan met gesmolten pure chocolade. Dit past goed bij zowel de marsepein als de sinaasappel.
Als je op zoek bent naar meer seizoensgebonden bakideeën, vul dan de koektrommel en het taartplateau met zoete lekkernijen uit onze recepten voor kerstdesserts en kerstgebak.